Subject

Оперативни системи

1. Наслов на наставниот предмет Оперативни системи
Operating systems
2. Код F23L2S017
3. Студиска програма Примена на информациски технологии, Софтверско инженерство и информациски системи, Компјутерски науки, Компјутерско инженерство, Интернет, мрежи и безбедност, Software engineering and information systems, Информатичка едукација, Безбедност, криптографија и кодирање
4. Организатор на студиската програма (единица, односно институт, катедра, оддел) Факултет за информатички науки и компјутерско инженерство
5. Степен (прв, втор, трет циклус) Прв циклус
6. Академска година / семестар 4 / Летен
7. Број на ЕКТС кредити 6
8. Наставник Боро Јакимовски, Димитар Трајанов, Игор Мишковски, Милош Јовановиќ, Невена Ацковска, Ристе Стојанов, Сашо Граматиков, Весна Димитрова
9. Предуслови за запишување на предметот Архитектура и организација на компјутери или Компјутерски архитектури
10. Цели на предметната програма (компетенции) Студентот ќе биде воведен во основните градбени блокови на модерните оперативни системи преку нивна конкретна реализација во Windows и UNIX-like системите.
11. Содржина на предметната програма Предавања:
1. Вовед. Процеси
2. Процеси
3. Распоредување на процеси
4. Меѓупроцесна комуникација
5. Меѓупроцесна комуникација и Deadlock
6. Управување со меморија. Виртуелна меморија.
7. Алгоритми за замена на страници кај виртуелна меморија
8. Датотечни системи
9. Имплементација на датотечни системи
10. Партиционирање и надежност на датотечни системи (RAID)
11. Влезно-излезни уреди и SSD дискови

Вежби:
1. Основи на UNIX & команди за процеси
2. Креирање на процеси (fork & exec)
3. Задачи за распоредување (FCFS, SRTN, RR, etc.)
4. Java нитки и паралелизам
5. Синхронизација: услови на трка и примери
6. Банкаров алгоритам и Управување со меморија задачи
7. Управување со меморија задачи и Unix работа со датотеки
8. UNIX: Пренасочување, филтрирање и регуларни изрази
9. Unix: работа со датотечен систем
10. Командни процедури во UNIX (дел 1)
11. Командни процедури во UNIX (дел 2)
12. Методи на учење Предавања поддржани со презентации преку слајдови, интерактивни предавања, вежби (користење на опрема и софтверски пакети), тимска работа, пример случаи, поканети гости предавачи, самостојна изработка и одбрана на проектна задача и семинарска работа, учење во електронско опкружување (форуми, консултации).
13. Вкупен расположив фонд на време 6 ЕКТС x 30 часа = 180 часа
14. Распределба на расположивото време 30 + 45 + 15 + 15 + 75 = 180 часа
15. Форми на наставните активности
15.1. Предавања - теоретска настава 30 часови
15.2. Вежби (лабораториски, аудиториски), семинари, тимска работа 45 часови
16. Други форми на активности
16.1. Проектни задачи 15 часови
16.2. Самостојни задачи 15 часови
16.3. Домашно учење 75 часови
17. Начин на оценување
17.1. Тестови 10 бодови
17.2. Семинарска работа / проект ( презентација: писмена и усна) 15 бодови
17.3. Активности и учење 10 бодови
17.4. Завршен испит 70 бодови
18. Критериуми за оценување (бодови/ оценка)
до 50 бода5 (пет) (F)
од 51 до 60 бода6 (шест) (E)
од 61 до 70 бода7 (седум) (D)
од 71 до 80 бода8 (осум) (C)
од 81 до 90 бода9 (девет) (B)
од 91 до 100 бода10 (десет) (A)
19. Услов за потпис и полагање на завршен испит Реализирани активности 15.1 и 15.2
20. Јазик на кој се изведува наставата македонски и англиски
21. Метод на следење на квалитетот на наставата механизам на интерна евалуација и анкети
22. Литература
22.1. Задолжителна литература
1. Andrew S. Tanenbaum | Modern Operating Systems, 5th Edition | Pearson | 2022
2. William Stalings | Operating Systems: Internals and Design Principles 9th Edition | Pearson | 2017
3. Abraham Silberschatz, Greg Gagne, Peter B. Galvin | Operating System Concepts 10th Edition | Wiley | 2021
4.
22.2. Дополнителна литература
Ред.бр. Автор Наслов Издавач Година